Temat nie powiązany z główną linią bloga, jednakże w pewien sposób tłumaczy dlaczego spisy poddanych często pozostają jedyną możliwością na poznanie genealogii przodków na terenie podkarpacia.
Link do katalogu zaginionych ksiąg, ""Zaginione księgi Archiwum Diecezjalnego w Przemyślu. Katalog strat wojennych", S. Nabywaniec, W. Ziobro, z wstępnymi artykułami H. Borcza i M. Ciemały: PDF
Dopisano 31 stycznia 2026
Niedatowany spis "Verzeichnis der in die Sippenstelle Krakau zu überführenden Kirchenbücher der röm.-kath. Diözese Przemysl" [Wykaz ksiąg metrykalnych rzymskokatolickiej diecezji przemyskiej przeznaczonych do przekazania (przeniesienia) do placówki genealogicznej (Sippenstelle) w Krakowie] wykonany zapewne na początku 1944 roku, bazujący na "Katalogu Baranieckiego z 1942" oraz numerach sygnatur w AD Przemyśl. Sippenstelle Krakau miało zamiar przejęć 157/158 ksiąg (jedno wykreślenie pozycji, dwie pomyłki w numeracji), 8 ksiąg wymienionych na tej liście w 1943 roku zostało zwróconych z Archiwum Państwowego we Lwowie do AD Przemyśl (oznaczone na zielono). Nie znaczy to jednak, że spis ten powstał przed tym faktem, lecz jedynie, że do jego wykonania użyto Katalogu z 1942 roku. Być może spis ten jest wymieniany w ponaglającym teleksie wysłanym 9 marca 1944 roku ze Lwowa do Hansa Buji Sippenstelle Krakau:
"Oczekuję wciąż wykazu wczesnych niemieckich osad w diecezji przemyskiej w celu zabezpieczenia ksiąg. Możliwość podróży tylko w tym tygodniu.
Pozdrowienia, Rudloff,
Urząd Metrykalny Lwów.
Przekazano: Lange przyjął: Gericke +.
Erwarte immer noch Verzeichnis der frühen deutschen Siedlungen
in Diözese Przemyśl zwecks Sicherung der Bücher.
Fahrgelegenheit nur diese Woche.
Gez. Rudloff,
Matrikenstelle Lemberg.
Durchgegeben: Lange angenommen: Gericke +."
"Verzeichnis der in die Sippenstelle Krakau zu überführenden Kirchenbücher der röm.-kath. Diözese Przemysl", zdjęcia akt tutaj:
https://drive.google.com/drive/folders/1g-88o0OLpDRH2LwXpKPoPvkigvOhZLNv?usp=sharing
| LP | Nr. | Nr. Des Dios. Arch | Nr. Des Verseichn. […] Lemberg | Parafia | |
| [numer w katalogu baranieckeigo] | [sygnatura w AD Przemyśl] | ||||
| 1 | 1 | 15 | 410 | Albigowa | |
| 2 | 2 | 16 | 411 | Albigowa | |
| 3 | 3 | 17 | 412 | Albigowa | |
| 4 | 4 | 18 | 413 | Albigowa | |
| 5 | 5 | 42 | 458 | Blazowa | |
| 6 | 6 | 43 | 459 | Blazowa | |
| 7 | 7 | 55 | 484 | Brzozow-Starawies | |
| 8 | 8 | 56 | 485 | Brzozow-Starawies | |
| 9 | 9 | 57 | 486 | Brzozow-Starawies | |
| 10 | 10 | 58 | 506 | Brzyska | |
| 11 | 11 | 61 | 513 | Chmielnik | |
| 12 | 12 | 62 | 514 | Chmielnik | |
| 13 | 13 | 63 | 515 | Chmielnik | |
| 14 | 14 | 66 | 523 | Czudec | |
| 15 | 15 | 67 | 524 | Czudec | |
| 16 | 16 | 68 | 525 | Czudec | |
| 17 | 17 | 69 | 526 | Czudec | |
| 18 | 18 | 70 | 527 | Czudec Vorstadt | |
| 19 | 19 | 71 | 528 | Czudec | |
| 20 | 20 | 72 | 529 | Czudec | |
| 21 | 21 | 73 | 530 | Czudec | |
| 22 | 22 | 74 | 531 | Czudec | |
| 23 | 23 | 75 | 532 | Czudec | |
| 24 | 24 | 76 | 533 | Czudec | |
| 25 | 25 | 82 | 570 | Dobrzechow | |
| 26 | 26 | 83 | 571 | Dobrzechow | |
| 27 | 27 | 84 | 572 | Dobrzechow | |
| 28 | 28 | 85 | 573 | Dobrzechow | |
| 29 | 29 | 86 | 574 | Dobrzechow | |
| 30 | 30 | 87 | 575 | Dobrzechow | |
| 31 | 31 | 88 | 577 | Domaradz | |
| 32 | 32 | 89 | 578 | Domaradz | |
| 33 | 33 | 90 | 579 | Domaradz | |
| 34 | 34 | 91 | 580 | Domaradz | |
| 35 | 35 | 117 | 631 | Dydnia | |
| 36 | 36 | 118 | 634 | Dynów | |
| 37 | 37 | 119 | 635 | Dynow | |
| 38 | 38 | 120 | 636 | Dynow | |
| 39 | 39 | 124 | 644 | Dzikowiec | |
| 40 | 40 | 125 | 645 | Dzikowiec | |
| 41 | 41 | 126 | 646 | Dzikowiec - Kopcie | |
| 42 | 42 | 127 | 647 | Dzikowiec - Lipnica | |
| 43 | 42 [sic!] | 132 | 662 | Gać | [uwaga błąd numeracji] |
| 44 | 43 | 133 | 663 | Gać | |
| 45 | 44 | 134 | 664 | Gać | [księga zwrócona w 1943 do AD Przemyśl] |
| 46 | 45 | 135 | 669 | Giedlarowa | |
| 47 | 46 | 184 | 758 | Handzlowka | |
| 48 | 47 | 185 | 761 | Harta | |
| 49 | 48 | 186 | 762 | Harta | |
| 50 | 49 | 187 | 763 | Harta | |
| 51 | 50 | 188 | 766 | Hartlowa | |
| 52 | 51 | 189 | 767 | Hartlowa | |
| 53 | 52 | 200 | 787 | Hyzne | |
| 54 | 53 | 201 | 788 | Hyzne | |
| 55 | 54 | 202 | 789 | Hyzne | |
| 56 | 55 | 203 | 790 | Hyzne | [księga zwrócona w 1943 do AD Przemyśl] |
| 57 | 56 | 274 | 935 | Kalwaria Pacławska | |
| 58 | 57 | 280 | 947 | Kolaczyce | [księga zwrócona w 1943 do AD Przemyśl] |
| 59 | 58 | 281 | 948 | Kolaczyce | [księga zwrócona w 1943 do AD Przemyśl] |
| 60 | 59 | 282 | 949 | Kolaczyce | [księga zwrócona w 1943 do AD Przemyśl] |
| 61 | 60 | 289 | 964 | Kombornia | |
| 62 | 61 | 290 | 965 | Kombornia | |
| 63 | 62 | 291 | 966 | Kombornia | |
| 64 | 63 | 293 | 971 | Kosina | |
| 65 | 64 | 294 | 972 | Kosina | |
| 66 | 65 | 295 | 975 | Kraczkowa | |
| 67 | 66 | 296 | 976 | Kraczkowa | |
| 68 | 67 | 297 | 977 | Kraczkowa | |
| 69 | 68 | 298 | 978 | Kraczkowa | |
| 70 | 69 | 299 | 985 | Krasiczyn | [wykreślone] |
| 71 | 69 [sic!] | 305 | 1000 | Krosno | [symbol ołówkiem odhaczenia] |
| 72 | 70 | 306 | 1001 | Krosno | [symbol ołówkiem odhaczenia] |
| 73 | 71 | 307 | 1023 | Krościenko Wzne | [symbol ołówkiem odhaczenia] |
| 74 | 72 | 308 | 1024 | Krościenko Wzne | [symbol ołówkiem odhaczenia] |
| 75 | 73 | 309 | 1025 | Krościenko Wzne | [symbol ołówkiem odhaczenia] |
| 76 | 74 | 310 | 1029 | Krzemienica | |
| 77 | 75 | 311 | 1030 | Krzemienica | |
| 78 | 76 | 312 | 1031 | Krzemienica | |
| 79 | 77 | 313 | 1032 | Krzemienica | |
| 80 | 78 | 314 | 1033 | Krzemienica | |
| 81 | 79 | 315 | 1034 | Krzemienica | |
| 82 | 80 | 316 | 1035 | Krzemienica | |
| 83 | 81 | 317 | 1051 | Krzywcza | |
| 84 | 82 | 318 | 1052 | Krzywcza | |
| 85 | 83 | 350 | 1121 | Lutcza | |
| 86 | 84 | 351 | 1122 | Lutcza | |
| 87 | 85 | 352 | 1124 | Lańcut | |
| 88 | 86 | 353 | 1125 | Lańcut | |
| 89 | 87 | 354 | 1126 | Lańcut | |
| 90 | 88 | 355 | 1127 | Lańcut | |
| 91 | 89 | 356 | 1128 | Lańcut | |
| 92 | 90 | 357 | 1129 | Lańcut | |
| 93 | 91 | 358 | 1130 | Lańcut | |
| 94 | 92 | 359 | 1131 | Lańcut | |
| 95 | 93 | 360 | 1132 | Lańcut | |
| 96 | 94 | 361 | 1133 | Lańcut | |
| 97 | 95 | 362 | 1134 | Lańcut | |
| 98 | 96 | 363 | 1135 | Lańcut | |
| 99 | 97 | 393 | 1198 | Markowa | |
| 100 | 98 | 394 | 1199 | Markowa | |
| 101 | 99 | 395 | 1200 | Markowa | |
| 102 | 100 | 396 | 1201 | Markowa | |
| 103 | 101 | 401 | 1209 | Medenice | |
| 104 | 102 | 439 | 1296 | Niebylec | |
| 105 | 103 | 440 | 1297 | Niebylec | |
| 106 | 104 | 441 | 1298 | Niebylec | |
| 107 | 105 | 442 | 1299 | Niebylec | |
| 108 | 106 | 476 | 1365 | Odrzykon | |
| 109 | 107 | 477 | 1366 | Odrzykon | |
| 110 | 108 | 478 | 1367 | Odrzykon | |
| 111 | 109 | 479 | 1368 | Odrzykon | |
| 112 | 110 | 480 | 1371 | Osiek | |
| 113 | 111 | 537 | 1466 | Przysietnica | |
| 114 | 112 | 538 | 1467 | Przysietnica | |
| 115 | 113 | 539 | 1468 | Przysietnica | |
| 116 | 114 | 553 | 1494 | Ranizow | |
| 117 | 115 | 555 | 1496 | Ranizow | |
| 118 | 116 | 558 | 1499 | Ranizow | |
| 119 | 117 | 559 | 1500 | Ranizow | [księga zwrócona w 1943 do AD Przemyśl] |
| 120 | 118 | 629 | 1636 | Sarzyna | |
| 121 | 119 | 649 | 1678 | Słocina | |
| 122 | 120 | 650 | 1679 | Słocina | |
| 123 | 121 | 651 | 1680 | Słocina | |
| 124 | 122 | 652 | 1681 | Słocina | |
| 125 | 123 | 653 | 1682 | Słocina | |
| 126 | 124 | 654 | 1683 | Słocina | |
| 127 | 125 | 655 | 1684 | Słocina | |
| 128 | 126 | 656 | 1685 | Słocina | [księga zwrócona w 1943 do AD Przemyśl] |
| 129 | 127 | 670 | 1723 | Strzyzów | |
| 130 | 128 | 697 | 1781 | Tyczyn | |
| 131 | 129 | 698 | 1782 | Tyczyn | |
| 132 | 130 | 699 | 1783 | Tyczyn | |
| 133 | 131 | 700 | 1784 | Tyczyn | |
| 134 | 132 | 701 | 1785 | Tyczyn | |
| 135 | 133 | 702 | 1786 | Tyczyn | |
| 136 | 134 | 703 | 1787 | Tyczyn | [księga zwrócona w 1943 do AD Przemyśl] |
| 137 | 135 | 748 | 1881 | Wysoka | |
| 138 | 136 | 749 | 1882 | Wysoka | |
| 139 | 137 | 750 | 1883 | Wysoka | [symbol ołówkiem odhaczenia] |
| 140 | 138 | 751 | 1884 | Wysoka | [symbol ołówkiem odhaczenia] |
| 141 | 139 | 789 | 1964 | Zrencin | |
| 142 | 140 | 790 | 1965 | Zrencin | |
| 143 | 141 | 791 | 1966 | Zrencin | |
| 144 | 142 | 792 | 1967 | Zrencin | |
| 145 | 143 | 793 | 1969 | Zmigród nowy | |
| 146 | 144 | 794 | 1972 | Zmigród stary | |
| 147 | 145 | 795 | 1973 | Zmigród stary | |
| 148 | 146 | 796 | 1974 | Zmigród stary | |
| 149 | 147 | 824 | 2075 | Jaslo | |
| 150 | 148 | 825 | 2076 | Jaslo | |
| 151 | 149 | 826 | 2077 | Jaslo | |
| 152 | 150 | 827 | 2078 | Jaslo | |
| 153 | 151 | 832 | 2083 | Markowa | |
| 154 | 152 | 833 | 2084 | Markowa | |
| 155 | 153 | 835 | 2090 | Strzyzow | |
| 156 | 154 | 114 | 628 | Dydnia | |
| 157 | 155 | 115 | 629 | Dydnia | |
| 158 | 156 | 116 | 630 | Dydnia |
Dopisane 21 stycznia 2026
Poniższe zestawienie stanowi wynik kwerendy historycznej dotyczącej personelu placówki w Janowicach Wielkich. Jeśli posiadają Państwo jakiekolwiek dodatkowe informacje o losach wymienionych osób, znają relacje ich potomków lub dysponują dokumentami mogącymi rzucić nowe światło na tę sprawę, uprzejmie proszę o kontakt pod adresem: cmiachl@gmail.com. Każdy szczegół może okazać się kluczowy dla odtworzenia pełnego obrazu wydarzeń z lat 1944/1945.
Rezultatu nie przyniosły dotychczasowe próby dotarcia do relacji lub potomków personelu placówki w Janowicach Wielkich. Świadkowie ci, ze względu na bezpośrednią styczność z aktami, stanowiliby znacznie rzetelniejsze źródło informacji niż Lothar Weirauch. Jako zwierzchnik struktur BuF, Weirauch mógł nie znać detali operacyjnych, o czym świadczy jego korespondencja z H. Bują, w której zapewniał o bezstratnej ewakuacji krakowskich materiałów. W tym kontekście kluczowe znaczenie mają osoby zatrudnione bezpośrednio w Janowicach oraz Max Kaßbacher (antropolog pracujący dla Sippenstelle Krakau).
Personel placówki w Janowicach Wielkich
Walter Slawik (Kierownik) Do początku 1938 roku pracownik administracji miejskiej w Bytomiu, następnie (do 1942 r.) urzędnik w administracji śląskiego związku prowincjonalnego we Wrocławiu. Od 7 sierpnia 1942 r. pełnił funkcję kierownika urzędu ds. pochodzenia rasowego (pozyskiwania dokumentów) w rządzie Generalnego Gubernatorstwa (Wydział ds. Ludności i Opieki Społecznej). Od sierpnia 1944 r. kierował placówką w Janowicach Wielkich (prawdopodobnie do co najmniej 25 stycznia 1945 r.). Od 1922 r. aktywny w badaniach genealogicznych, a w latach 1927-1933 stały współpracownik kierownictwa NSDAP na Górny Śląsk i Polskę. Jego powojenne losy pozostają nieznane.
Aleksander Cyganiuk Ur. 23 lutego 1887 r. w Iwankoutz, syn Jonatza i Zenowii z d. Sainuk. Ksiądz grekokatolicki, obywatel Rumunii. W czasie wojny pracował w Linzu, Wiedniu i Krakowie, a od września 1944 r. do co najmniej 25 stycznia 1945 r. przebywał w Janowicach Wielkich. Po wojnie trafił do obozów dla uchodźców: w 1945 r. w Stöttwang (Bawaria), a w 1950 r. w obozie DP w Neu-Ulm. W 1951 r. wyemigrował wraz z żoną Heleną (ur. 22 lutego 1896 r. w Iwankoutz lub Neu-Jaczka) do USA. Ich ostatni znany adres to 6 Newkirk Ave, East Rockaway, NY 11518.
Stefanie Polijowski Ur. 2 lipca 1920 r. w Katowicach (ówczesny adres: Richard Wagnerstr. 86). Znała język polski; w Janowicach miała zajmować się tworzeniem kartoteki osób wywiezionych z Warszawy po powstaniu. Dokumentacja odnotowuje jej urlop w dniach 11-14 grudnia 1944 r. w celu wizyty w Remscheid-Lennep (Zeppelinstr. 5). Według ustaleń po 1951 roku mogła wyemigrować do Australii.
Michael Tarnowiecki Ur. 3 lutego 1891 r., ksiądz grekokatolicki, obywatel Rumunii. W sierpniu 1944 r. przebywał w Wiedniu (Wien II, Lilienbrunnengasse 13/7, u Wadina Winsowskiego). Od września 1944 r. do co najmniej 25 stycznia 1945 r. pracował w Janowicach Wielkich. 7 kwietnia 1945 r. odnotowany w obozie dla uchodźców w Wilsdruff. Jego żona, Eugenia, zmarła 10 marca 1946 r. w szpitalu w Monachium, choć przed śmiercią mieszkała w Coburgu.
Iftemij Trufyn Ur. 16 września 1914 r., zm. 10 kwietnia 1999 r. w Oakville (Kanada). Ksiądz grekokatolicki, obywatel Rumunii. W sierpniu 1944 r. przebywał w Neusiedel an der Zaya. Pracownik struktur BuF w Generalnym Gubernatorstwie. Jego żona, Emilia z d. Menczuk (ur. 17 stycznia 1925 r. w Banesti, zm. 9 października 2013 r. w Oakville), w październiku 1944 r. przebywała w Neusiedel, gdzie miało urodzić się ich dziecko. Dokumenty z końca lat 40. wymieniają syna, Mykołę Trufyna (ur. 19 stycznia 1946 r. w Andorf). W 1947 r. Iftemij starał się o wizę do USA, jednak podanie odrzucono (również w odwołaniu z 1948 r.) ze względu na jego pracę na rzecz Niemców w GG. Ostatecznie wyemigrował do Kanady. Próby kontaktu z rodziną przez tamtejsze biskupstwo nie przyniosły rezultatu.
Dopisane 26 lipca 2025
Notatka poświadczająca zabór zawartości archiwum Diecezji Przemyskiej przez okupacyjne władze sowieckie. Wymienione są osoby osobiście odpowiedzialne za tą grabież (oraz tym samym za stan obecny): Taran, Fain, Korolewa
Z dnia 25 listopada 1940 r.
Przemyśl
Na podstawie uchwały RKL ZSRR z dnia 28 stycznia 1940 r. nr 140, rozkazu Ludowego Komisarza Spraw Wewnętrznych ZSRR z dnia 2 marca 1940 r. nr 89 oraz zarządzenia Wydziału Archiwalnego NKWD/SSR, Wydziału Oświaty Ludowej — w osobach kierownika wydziału pana Tarana i inspektora politycznego pana Faina — w obecności dr. Kwolka, przekazano Centralnemu Archiwum Akt Dawnych w mieście Lwowie (w osobie zastępcy dyrektora pani Korolewy) archiwum Diecezji Przemyskiej (ul. Katedralna 20a), w ilości:
-
Dyplomy pergaminowe z lat 1228–1931 — 248 egzemplarzy
-
Księgi parafialne i diecezjalne z lat 1466 do początku XX wieku — 2 085 ksiąg
Podczas rewizji nie znaleziono ksiąg nr: 85, 92, 403, 567, 990, 2029 — razem dwanaście ksiąg.
Łącznie przekazano: 2 334 jednostki.
Księgi i pergaminowe dokumenty są w dobrym stanie. Archiwum jest uporządkowane, istnieje kartoteka pergaminów i ksiąg. Brak katalogu.
Kierownik Wydz. N.O.
/TARAN/
Inspektor polityczny
/FAIN/
Zastępca Dyrektora Archiwum we Lwowie
/KOROLEWA/
Dopisane 21 kwietnia 2025
Kwerendy trwają, obecnie skupiam się na sprawdzeniu archiwów rosyjskich odnośnie materiałów potencjalnie zagarniętych przez Armię Czerwoną w Janowicach Wielkich/Miedziance. Negatywne wyniki oficjalnego zapytania z :
„ROSYJSKIE PAŃSTWOWE ARCHIWUM HISTORII SPOŁECZNO-POLITYCZNEJ” (RGASPI)
W odpowiedzi na Pana zapytanie skierowane do RGASPI w sprawie dostępności dokumentów dotyczących działalności genealogicznej instytucji Sippenstelle Krakau, działającej w latach 1939–1945 w dystrykcie krakowskim Generalnego Gubernatorstwa, informujemy, co następuje:
Dokumenty Sippenstelle Krakau nie wpłynęły do RGASPI na
przechowanie. W RGASPI przechowywana jest część dokumentów nazistowskich
Niemiec, wywiezionych do ZSRR po II wojnie światowej. Są to głównie materiały
obserwacyjne służb specjalnych Niemiec, Francji, Austrii, Polski itd.,
dotyczące działalności Kominternu, jak również działalności organizacji
komunistycznych, socjaldemokratycznych, robotniczych, związkowych, młodzieżowych
oraz innych ruchów opozycyjnych w różnych krajach świata, w tym również
działalności poszczególnych przedstawicieli tych ruchów. Dokumenty
przechowywane są w ramach inwentarza nr 9 zespołu 458, są zeskanowane i
dostępne online:
https://rgaspi-458-9.germandocsinrussia.org/ru/nodes/1-kollektsiya-dokumentov-spetssluzhb-germanii-1912-1945-gg-rgaspi-fond-458-opis-9
Informujemy również, że część wywiezionych dokumentów
nazistowskich Niemiec została przekazana do Państwowego Archiwum Federacji
Rosyjskiej i Centralnego Archiwum Ministerstwa Obrony Rosji. Zeskanowane
dokumenty niemieckich trofiejnych kolekcji są dostępne online:
https://germandocsinrussia.org/ru/nodes/1-rossiysko-germanskiy-proekt-po-otsifrovke-trofeynyh-kollektsiy
Z poważaniem,
Zastępca dyrektora
M.S. Astachowa
„PAŃSTWOWE ARCHIWUM FEDERACJI ROSYJSKIEJ” (GA FR)
W odpowiedzi na Pana zapytanie dotyczące poszukiwania dokumentów związanych z działalnością Sippenstelle Krakau informujemy, że w elektronicznej bazie danych GA FR, w tym wśród niemieckich dokumentów trofiejnych z zespołu R-7021 „Nadzwyczajna Państwowa Komisja do Ustalania i Badania Zbrodni Niemiecko-Faszystowskich Okupantów…” (ЧГК), nie znaleziono interesujących materiałów.
Dla dalszego poszukiwania informacji zalecamy zwrócenie się do Rosyjskiego Państwowego Archiwum Wojskowego (RGWA) (125212, Moskwa, ul. Admirała Makarowa 29, e-mail: rgva_rf@mail.ru) oraz Centralnego Archiwum Ministerstwa Obrony Federacji Rosyjskiej (CAMO FR) (142100, obw. moskiewski, Podolsk, ul. Kirowa 74).
Z poważaniem,
Zastępca dyrektora
L.N. Malaszenko
Kwerendy w RGWA oraz CAMO FR trwają.
Dopisane 5 stycznia 2025
W aktach osobowych Waltera Slawika, IPN GK/94 4927 odnalazłem mały przyczynek dotyczący zawartości transportu z 12 września 1944 z Krakowa do Janowic.
tłumaczenie:
Wysłanie 2 skrzyń zawierających formularze urzędu genealogicznego zostało zrealizowane 12 dnia miesiąca jako przesyłka towarowa [dotyczy to transportu z 12 września 1944, Transport 2 skrzyń z Krakowa do Janowic na rzecz Sippenstelle Krakau, masa 297 kg, transport dotarła do celu 20 września 1944.]. Ostatni transport metryk został wykonany przez Kassbachera. Według telegramu, z powodu braku miejsca przechowywanie nie mogło odbyć się w garbarni Moll, lecz skrzynie zostały umieszczone w firmie spedycyjnej Ghorausch [winno być Thorausch]. Proszę o skontaktowanie się w tej sprawie z firmą spedycyjną.
Dopisane 27 września 2024
Akta o sygnaturze:
IPN GK/94 6992 - transport ksiąg metrykalnych (w tym akta z Warszawy),
IPN GK/94 7026 - rachunki za transport metryk (w tym list przewozowy) do Brzegu,
IPN GK/94 7161 - rachunki urzędu Sippenstelle w Janowicach (w tym listy przewozowe frachtu).
Dopisane 17 września 2024
Moja prezentacja na Geneami 11 w Brzegu:
https://drive.google.com/file/d/1PlFLkuxoK0RIC0uLc17o3aB2jvGXbJqB/view?usp=sharing
Dopisane 16 września 2024
Chronologiczny spis wydarzeń dotyczących transportów ksiąg metrykalnych do Sippenstelle Krakau z siedzibami w Krakowie, Rabce Zdrój oraz Janowicach, zapewne niepełny.
21 stycznia 1944
Transport ze Lwowa do Krakowa na rzecz Sippenstelle Krakau, zawiera 4 skrzynie z metrykami:
rom. Kath Bruckental, Cieszanow, Dublany, Grodek Jagiellonski; rom. Kath Felizienthal, Kobylnica-Fehlbach; rom. Kath Kaiserdort, Konigsau, Uhnow; rom. Kath. Munchenthal, Ludwikowka, Weissenberg, Felizienthal, Gródek Jag. Kamionka Strum., Podhayce.
31 stycznia 1944
Transport ze Lwowa do Krakowa na rzecz Sippenstelle Krakau, zawiera 22 skrzynie z metrykami:
rom. Kath Grodek Jagiellons, Kamionka Strum, Bóbrka, Bolechow, Dolina, Kalusch, Kobylnica, Muzylowice, Olesko, Rodatyce, Sokołowka, Swirz, Uhnow, Weissenberg, Winniki, Zimna Woda, Podhajczyki, Zeldec; jud. Rawa Ruska, Niemirow, Lubycza, Lubczow; jud. Lubycza, Uhnow, Oleszyce; jud. Sokal; jud. Sokal?; jud. Tartakow, Busk, Raziechow, Kamionka Strum, Wtkow Nowy; jud. Brzeżany; jud. Rohatyn, Burstyn; jud. Kozowa, Narajów; jud. Czortków; jud. Chorostków, Probużne, Jagielnica, Ułaszkowce; jud. Borszczow, Monasterzyska, Koyczynce; jud. Buczacz, Skała, Mielnica; jud. Zólkiew; jud. Jaworów; jud. Mostywielkie, Wielkie Oczy, Sądowa Wisznia, Huseakow, Stanislau; jud. Krakowiec, Rudki, Bóbrka, Janow; jud. Komarno, Grodek Jag.; jud. Jaryczow Nowy, Szczezec, Zniesienie, Winniki; jud. Winniki; jud. Stryj; jud. Stryj, Skole, Turka, Drobohycz; jud. Lysiec, Bohorodczany, Talicz, Solotwina, Jezupol, Mariampol
6 luty 1944
Transport ze Lwowa do Krakowa na rzecz Sippenstelle Krakau, zawiera metryki:
jud. miasto Lwów, oraz rom.-kath powiat Tarnopol
25 luty 1944
Transport ze Lwowa do Krakowa na rzecz Sippenstelle Krakau, zawiera 2 skrzynie z metrykami:
jud. Witkow Nowy, Radziechow, Toporow; jud. Stojanow, Szczurowiece, Lopatyn
16 marca 1944 (dotarł 12 kwietnia 1944)
Transport z Lublina do Krakowa (?) na rzecz Archiwum Państwowego Kraków 7 skrzyń z metrykami parafi ewangelickich dystryktu lubelskiego.
16 marca 1944 (dotarł 12 kwietnia 1944)
Transport z Lublina do Rabki-Zdrój na rzecz Sippenstelle Krakau, 6 skrzyń z żydowskimi metrykami dystryktu lubelskiego.
21 marca 1944
Transport ze Lwowa do Krakowa na rzecz Sippenstelle Krakau, zawiera 13 skrzyń z metrykami i materiałami biurowymi:
Rom. Kath. Pfarrant Mariahilf kr. Kolomea; Registratur der Matrikenstelle; Rom. Kath. Kirchebucher der Diozese Przemysl, soweit się bisher, Rom. Kath. […] der Diozese Przemysl -alte Jahrgange; Buromaterial; Schreibmaschine der Matrikenstelle; Akten Karten Buromaterial; Judenakten der Irrenanstalt Kuparow; Jud. Matriken […] aus dem Kreise Brzezany.
maj (?) 1944
Transport ze Lwowa do Rabki-Zdrój na rzecz Sippenstelle Krakau, zawiera żydowskie metryki ze Lwowa
24 maja 1944
Transport ze Lwowa do Rabki-Zdrój na rzecz Sippenstelle Krakau, zawiera duplikaty ksiąg rzymsko- i greko-katolickich.
26 maja 1944
Transport ze Lwowa do Rabki-Zdrój na rzecz Sippenstelle Krakau, zawiera księgi metrykalne rzymsko- i greko-katolickie.
1 lipca 1944 (do Krakowa przybył 8 lipca 1944)
Transport z Lublina do Krakowa(?) na rzecz Sippenstelle (Kraków Uniwersytecka 13) 27 skrzyń zawierających księgi metrykalne okręgu lubelskiego.
10 sierpnia 1944
Transport metryk z Krakowa do Krummhübel-Brückenberg
1 września 1944
Transport 11 skrzyń na rzecz Sippenstelle z punktu zbiorczego w Brzegu do Janowic (prawdopodobnie pałac Schaffgotschów). Waga 1001 kg, transport dotarł 5(?) września 1944 do Janowic.
5 września 1944
Transport ksiąg metrykalnych z Krakowa do punktu zbiorczego w Brzegu (prawdopodobnie garbarnia Moll), masa 7000 kg, transport dotarł do Brzegu 9 września 1944.
7 września 1944
Transport 9 skrzyń z Krummhübel-Brückenberg do Janowic na rzecz Sippenstelle Krakau punkt ewakuowany w Janowicach. Waga 472 kg, transport dotarł 8 i 9 września do Janowic.
7 września 1944
Transport zlecony przez Sippenstelle Krakau punkt ewakuowny w Janowicach
z Krummhübel-Brückenberg na rzecz Karla Teske,
62 kg. Zawartość opisana jako "Kiegswichtiges Schriftgut" [materiały istotne dla wojny?].
12 września 1944
Transport 2 skrzyń z Krakowa do Janowic na rzecz Sippenstelle Krakau, masa
297 kg, transport dotarła do celu 20 września 1944.
18 i 19 września 1944
Transport 33 skrzyń z Brzegu (garbarnia Moll?) do Janowic na rzecz Sippenstelle Krakau punkt ewakuowany w Janowicach, ładunek dotarł na miejsce 23 września 1944 roku, masa 3439 kg.
9 października 1944
Transport „rzeczy po opróżnieniu lokalu” z Rabki-Zdrój do Janowic na rzecz Sippenstelle Krakau punkt ewakuowany w Janowicach, transport dotarł na miejsce 16 października 1944.
11 października 1944
Transport 3 skrzyń (materiały biurowe) z Krakowa do Janowic na rzecz Sippenstelle Krakau punkt ewakuowany w Janowicach, transport dotarł na miejsce 21 października 1944, masa 290 kg.
11.10.44
Do
Rządu Generalnego Gubernatorstwa,
Głównego Wydziału Administracji Wewnętrznej
Wydział Spraw Ludnościowych i Opieki Społecznej - Urząd Rodzinny -
(8) tymczasowo w Jannowitz/Riesengebirge
Zamek
Niniejszym informuję, że dziś 3 skrzynie zostały wysłane frachtem na powyższy adres.
Zawartość skrzyń jest następująca:
Skrzynia nr 1: formularze
Skrzynia nr 2: akta
Skrzynia nr 3: aparat telefoniczny
- 10 sztuk kałamarzy
- 3 dziurkacze
- 6 żarówek
- różne formularze
- reszta książek z pokoju Buji.
Nie mogliśmy wysłać materiałów biurowych, ponieważ sami mamy ich niewiele na własne potrzeby. Możecie ewentualnie poprosić o ich wysłanie z naszych skrzyń przechowywanych w Brzegu. Koce również nie są dostępne.
12 października 1944
Materiały metrykalne Sippenstelle wywóz z Brzegu do Janowic, dotarły na miejsce 29 października 1944.
17 października 1944
Transport 10 skrzyń zawierających metryk zapewne ewangelickie, według korespondencji także Warszawy i Pilicy, wysłany z Piotrkowa, na miejsce do Janowic dotarł 29 października 1944 roku, waga 1015 kg.
Po 12 stycznia 1945
Transport wagonu z aktami metrykalnymi z Janowic do Coburga, na miejsce dotarł w połowie marca 1945.
Dopisane 8 sierpnia 2024
Ewakuowaną placówkę Sippenstelle w Janowicach Wielkich utworzono już w sierpniu 1944 roku, przewóz akt z Krakowa do Janowic zapewne miał miejsce też w sierpniu 1944. Tym samym wydaje się, że z Krakowa do Janowic w sierpniu 1944 wywieziono akta i metryki z Sippenstelle Krakau, także w sierpniu 1944 z Rabki Zdrój do Brzegu wywieziono akta które do Rabki wywieziono ze Lwowa w maju 1944 a także część (tylko jaką?) akt z Sippenstelle Krakau które trafiły do Rabki pomiędzy połową kwietnia 1944 a lipcem 1944.
Pracownicy Sippenstelle w placówce w Janowicach (od sierpnia 1944):
- Walter Slawik (od 10 sierpnia 1944 w Janowicach) - kierownik;
- Aleksander Cyganiuk - obywatel Rumunii;
- Margarete Niedobetzki;
- Stefanie Polijowski (od 28 sierpnia 1944 w Janowicach);
- Rudolf Spichale (6 sierpnia 1944 przeniesiony do ewakuowanej placówki Sippenstelle w Karpaczu);
- Michael Tarnowiecki (ur 3 luty 1891), obywatel Rumunii, od 2 września 1944 w Janowicach;
- Iftemij Trufyn, obywatel Rumunii (ur. 16 września 1914).
Dopisane 7 czerwca 2024
Zbiór materiałów z korespondencji Dyrekcji Archiwów GG, Reichsippenamtu oraz VoMi z jesieni 1944 - dotyczy ksiąg metrykalnych przechowywanych w garbarni Moll w Brzegu po wywiezieniu z Krakowa [w sierpniu 1944, zapewne pomiędzy 2 sierpnia a 5 sierpnia 1944]:
https://drive.google.com/file/d/1_XXj53p-qg2FdxNgNtaxnFTbOEhu5qPI/view?usp=sharing
Dopisane 31 maja 2024
Kolejny materiał potwierdza, że z Krakowa metryki wywieziono w sierpniu 1944 roku do punktu zbiorczego wywożonych akt z GG w Brzegu. Akta te były tam przechowywane w złych warunkach na co zwraca uwagę służba archiwalna GG. Jeśliby przyjąć, że metryki przemyskie były wywiezione do Brzegu w sierpniu 1944 i biorąc pod uwagę, że nie znaleziono ich tamże w 1946 roku, to można postawić hipotezę, że być może późną jesienią 1944 zostały [może z innymi materiałami] przewiezione w lepsze miejsce przechowania.
Tym samym aktualizuję informacje chronologiczne:
- Sierpień
1944 [zapewne przed 25 sierpnia] – wywóz akt z Sieppenstelle Krakau do Brzegu [nie wiem nadal czy wśród tych akt były "metryki przemyskie"]. Akta [całość, lub ich część] zostały odkryte we w 1946 roku przez polskie służby archiwalne w Brzegu
- Styczeń 1945 – drugi wywóz akt metrykalnych z Krakowa przed wkroczeniem Armii Czerwonej do miasta [jeden wagon akt];
- Styczeń 1945 – nowa, tymczasowa i krótkotrwała, siedziba Sippenstelle, Janowice Wielkie
- Marzec 1945 – jeden wagon z aktami Sippenstelle Krakau dociera do Coburga
- Listopad 1945 – raport wywiadu 3 armii USA o aktach metrykalnych znajdujących się w Coburgu
- Marzec 1946 – zlecenie transportu materiałów metrykalnych z Coburga do punktu zbiorczego „Monuments Fine Arts and Archives” w Bambergu
- 20 Marzec 1946 – Lt. Albright dwoma ciężarówkami przewozi materiały metrykalne z Coburga do Norymbergi
- 21 Marzec 1946 – Lt. Albright dwoma ciężarówkami przewozi resztę materiałów
- Maj 1946 – transport restytucyjny K. Estreichera dociera z Norymbergi do Krakowa, wśród materiałów 68 skrzyń metryk Sippenstelle Krakau
- Listopad 1946 – żądanie strony polskiej o 80 skrzyń metryk znalezionych w Coburgu
- Luty 1947 – przesłanie informacji stronie polskiej o przekazaniu metryk znalezionych w Coburgu do punktu zbiorczego w Bambergu
Dopisane 30 maja 2024
Dodatkowe materiały dotyczące Brzegu [gdzie w 1946 odkryto księgi metrykalne wywiezione z Krakowa]. Przed październikiem 1944 utworzono tam skład przejściowy archiwaliów wywożonych z Krakowa. W październiku był on likwidowany i akta przewożono z Brzegu do Drezna - były opóźnienia w transporcie [firma spedycyjna Thoreusch]. Można wyciągnąć następujące wnioski:
a) akta z Krakowa w sierpniu 1944 częściowo wywożono do Brzegu;
b) część tych akt w Brzegu pozostała (odkrycie w 1946), część wywieziono do Drezna (być może w inne miejsca także).
Zgrubne tłumaczenie:
Informuję, że byłem w Brzegu 25 października 1944 roku. Panna Altenhövel od 15 października 1944 nie pracuje już w Brzegu. Likwidacja obozu przejściowego w Brzegu jest kontynuowana przez pracownika Galewskiego. Choć jest bardzo zatłoczony, istnieje jednak możliwość, że te skrzynie mogą się tam jeszcze znaleźć. Zleciłem, aby w przypadku odnalezienia poszukiwanych skrzyń natychmiast powiadomić dyrekcję archiwów w Berlinie-Dahlem.
Skrzynie wysłane do Drezna z materiałem dotyczącym historii współczesnej znajdują się również jeszcze w Brzegu. W związku z tym osobiście natychmiast ponownie skontaktowałem się z firmą spedycyjną Thoreusch i poprosiłem o jak najszybsze wysłanie tych skrzyń. Obiecano mi również, że transport zostanie przeprowadzony jeszcze w tym tygodniu.
Skrzynie przeznaczone do Berlina z materiałami biurowymi, według informacji pana Galewskiego, zostały wysłane około 14 dni temu.
Przywiozłem ze sobą z powrotem walizkę pełną materiałów piśmiennych, w tym również teczkę na podpisy. Papier firmowy i koperty z napisem "Regierung des GG." w ogóle nie są dostępne w Brzegu. Małe koperty nie były dostępne w MET w tym momencie, ale powinny wkrótce znów być dostępne.
Dopisane 14 maja 2024
Po analizie oryginałów zeznań złożonych przez L. Weiraucha oraz jego sekretarkę Ernę Schnorrenpfeil (nazwisko panieńskie Hampel) rewiduję chronologię [z notatki z 22 września 2023]. Z Krakowa metryki wywożono co najmniej w dwóch transportach, w sierpniu 1944 oraz styczniu 1945. Nadal nie wiem w którym transporcie znajdowały się „metryki przemyskie”, sierpniowym 1944 czy styczniowym 1945.
Chronologia [stan wiedzy na 14 maja 2024]:
- Sierpień 1944 [zapewne przed 25 sierpnia] – wywóz akt z Sieppenstelle Krakau „do Rzeszy”, Max Kassbacher w prywatnej rozmowie mówi, że do Karpacza. Prawdopodobnie wywożone są w większości akta które w maju 1944 zdeponowano w Rabce Zdroju. Prawdopodobnie akta wywiezione w sierpniu 1944 z Krakowa odkryto w 1946 roku w Brzegu na Śląsku.
- Styczeń 1945 – drugi wywóz akt metrykalnych z Krakowa przed wkroczeniem Armii Czerwonej do miasta [jeden wagon akt];
- Styczeń 1945 – nowa, tymczasowa i krótkotrwała, siedziba Sippenstelle, Janowice Wielkie
- Marzec 1945 – jeden wagon z aktami Sippenstelle Krakau dociera do Coburga
- Listopad 1945 – raport wywiadu 3 armii USA o aktach metrykalnych znajdujących się w Coburgu
- Marzec 1946 – zlecenie transportu materiałów metrykalnych z Coburga do punktu zbiorczego „Monuments Fine Arts and Archives” w Bambergu
- 20 Marzec 1946 – Lt. Albright dwoma ciężarówkami przewozi materiały metrykalne z Coburga do Norymbergi
- 21 Marzec 1946 – Lt. Albright dwoma ciężarówkami przewozi resztę materiałów
- Maj 1946 – transport restytucyjny K. Estreichera dociera z Norymbergi do Krakowa, wśród materiałów 68 skrzyń metryk Sippenstelle Krakau
- Listopad 1946 – żądanie strony polskiej o 80 skrzyń metryk znalezionych w Coburgu
- Luty 1947 – przesłanie informacji stronie polskiej o przekazaniu metryk znalezionych w Coburgu do punktu zbiorczego w Bambergu
Dopisane 15 marca 2024
Podczas spotkania Małopolskiego Towarzystwa Genealogicznego 14 marca 2024 przedstawiłem skrótowo zebrane informacje dotyczące zaginionych ksiąg metrykalnych z terenu obejmującego parafie diecezji przemyskiej (w granicach sprzed 1939).
Link do prezentacji:
https://drive.google.com/file/d/1RcksASwbFnEifqsrRQ7vec-WnJ31YM-4/view?usp=sharing
Dopisane 12 stycznia 2024
Raport z otwarcia wagonu numer 13 pociągu restytucyjnego Estreichera, spisany 2 maja 1946 roku w Krakowie. Stwierdza, że do Krakowa dotarło 68 skrzyń załadowanych w Norymberdze 26 kwietnia 1946 roku. Skrzynie zawierały akta z Coburga Raststrasse 9. Potwierdza to wysyłkę 68 skrzyń metrykaliów z Norymbergi oraz że były to akta metrykalne te znalezione w Coburgu.

Dopisane 28 grudnia 2023:
Paru czytelników zapytało, czy aby akta "przemyskie" nie zostały zdeponowane w Tyńcu a następnie wywiezione do ZSRR (Lwowa). W spisie akt zajętych przez sowietów w kwietniu 1945 roku w Tyńcu i wywiezionych do Lwowa brak jest wymienionych akt metrykalnych, poniżej notatka sporządzona przez archiwistę Hejnosza, (zdjęcia akt z ANK).
Dopisane 22 września 2023:
W uzyskaniu prezentowanych poniżej wyników bardzo mi pomógł Sławomir T. Nowak.
Udało się potwierdzić zeznania L. Weiraucha i jego sekretarki o przewiezieniu ksiąg metrykalnych z Krakowa do Coburga w 1945 roku. Tym samym można przyjąć, że także inne fakty dotyczące tej sprawy są prawdziwe w ich zeznaniach.
Chronologia:
- Sierpień 1944 – wywóz akt z Sieppenstelle Krakau „do Rzeszy”, Max Kassbacher w prywatnej rozmowie mówi, że do Karpacza
- Po sierpniu 1944 – nowa siedziba Sippenstelle Krakau, Janowice Wielkie
- Marzec 1945 – jeden wagon z aktami Sippenstelle Krakau dociera do Coburga
- Listopad 1945 – raport wywiadu 3 armii USA o aktach metrykalnych znajdujących się w Coburgu
- Marzec 1946 – zlecenie transportu materiałów metrykalnych z Coburga do punktu zbiorczego „Monuments Fine Arts and Archives” w Bambergu
- 20 Marzec 1946 – Lt. Albright dwoma ciężarówkami przewozi materiały metrykalne z Coburga do Norymbergi
- 21 Marzec 1946 – Lt. Albright dwoma ciężarówkami przewozi resztę materiałów
- Maj 1946 – transport restytucyjny K. Estreichera dociera z Norymbergi do Krakowa, wśród materiałów 68 skrzyń metryk Sippenstelle Krakau
- Listopad 1946 – żądanie strony polskiej o 80 skrzyń metryk znalezionych w Coburgu
- Luty 1947 – przesłanie informacji stronie polskiej o przekazaniu metryk znalezionych w Coburgu do punktu zbiorczego w Bambergu
PDF z polskim żądaniem zwrotu:
https://drive.google.com/file/d/1n9XZYkMtLCdexCqFpGcoQBZVKvQQQPir/view?usp=sharing
Informacje z ANK dotyczące materiałów metrykalnych przywiezionych z Norymbergi w maju 1946 roku:
Możliwe scenariusze biorąc pod uwagę wymienione wyżej informacje to (od najbardziej prawdopodobnego):
a) metryki „przemyskie” zaginęły w Coburgu w 1945 roku lub na początku 1946 roku;
b) inne miejsce wywozu metryk – trzeci transport (Karpacz, wzmiankowany przez Maxa Kassbachera w sierpniu 1944 lub zupełnie inne miejsce);
c) zniszczenie lub zrabowanie w
trakcie transportu do Brzegu lub w trakcie przechowywania metryk w Brzegu –
najmniej prawdopodobna możliwość - tworzę listę wszystkich ksiąg metrykalnych wywiezionych ze Lwowa by sprawdzić procentowy współczynnik strat (dla skrzyń numer 4, 5 oraz 32 wojnę przetrwało ponad 90% materiału - jak dotąd brak zidentyfikowania zniknięcia akt z całej skrzyni poza metrykami "przemyskimi").
Falsyfikacja
hipotezy (A) poprzez dokładną kwerendę w aktach 3 armii USA (zwłaszcza
odszukanie raportu z 24 listopada 1945, i być może innych związanych z
przesłuchaniem L. Wieraucha przez CIC). Falsyfikacja hipotezy (B) kwerenda
Muzeum Karkonoskie w Jeleniej Górze oraz ewentualnie akta AP Wrocław o. Jelenia
Góra. Kwerendy uzupełniające w AAN.
Uzyskane wiadomości, w skrócie:
Ustalenie miejsca wywozu (jednego z miejsc?) metryk z Krakowa do Coburga, oraz ustalenie faktu przetrwania materiału metrykalnego (prof. B. Musiał założył, że L. Weirauch kłamał i metryki zniszczył B. Musiał, Deutsche Zivilverwaltung und Judenverfolgung im Generalgouvernement, 1999, strona 322). Co najmniej jedna skrzynia z aktami nie została przez Amerykanów zwrócona stronie polskiej, istnieje niezgodność 68 skrzyń zwrócono – według niektórych dokumentów (żądanie strony polskiej z listopada 1946) znaleziono 80 skrzyń.
Dopisane 23 sierpnia 2023:
Utworzenie „miejsca awaryjnego” w Rabce Zdrój – kwiecień 1944.
Biuro Genealogiczne w Dziale Ludności i Opieki Społecznej przy Rządzie Generalnego Gubernatorstwa w Krakowie przeniosło istniejące zbiory metryk do miejsca awaryjnego w Bad Rabka w powiecie Nowy Targ, dystrykt Kraków, około 70 km od Krakowa. Tam w Kindersanatorium III, dawnej klinice chorób płuc, udostępniono trzy pomieszczenia Biuru Genealogicznemu do zabezpieczenia dokumentacji pisemnej. Układ tych pomieszczeń wynika z załączonego szkicu. Pomieszczenia te znajdują się na parterze. Budynek ma cokół z kamienia, ale cały jest obity impregnowanym, ognioodpornym drewnem, w stylu góralskich drewnianych domów. Pozostałe pomieszczenia budynku są dostępne dla innych służb jako miejsce awaryjne, gdzie obecnie przechowywane są meble drewniane, maszyny do pisania itp. Zgłoszono wniosek o zabezpieczenie okien kratami żelaznymi, ponieważ zabezpieczany materiał to bezcenne dokumenty. Straż drugiej służby stacjonującej w budynku przejęła nadzór nad wyżej wymienionymi pomieszczeniami. Zwracam się z prośbą, mając na uwadze przedstawione okoliczności, które uniemożliwiają obecnie przetwarzanie wniosków, o powstrzymanie się od przesyłania kolejnych wniosków o wydanie dokumentów żydowskich, przynajmniej na razie. Po uporządkowaniu i przeglądzie metryk żydowskich zastrzegam sobie prawo do dalszych komunikacji.
Potwierdzenie ewakuacji Sippenstelle Krakau do Janowic Wielkich (Jannowitz), bez daty, zapewne po wrześniu 1944.
Wywóz akt Sippenstelle z Krakowa - sierpień 1944.
Dopisane 20 lipca 2023:
„Podczas ucieczki część pracowników urzędu pozostała razem. Pan Weirauch wrócił do nas w Jannowitz w Karkonoszach, gdzie początkowo się osiedliliśmy. Miał ze sobą ciężarówkę, dzięki której kontynuowaliśmy dalszą ucieczkę z Jannowitz. Pod koniec wojny ostatni członkowie urzędu zostali zgromadzeni w Einbergu koło Coburga. Wtedy razem byli małżonkowie Weirauch z dzieckiem, małżonkowie Reuter z dzieckiem, małżeństwo Dolegny, panna Wesseling i ja. Ponadto mieliśmy jeszcze dwóch Ukraińców, którzy pilnowali pojazdu. Czasami dołączał również pan Türk. Po krótkim pobycie w Coburgu przybył wagon towarowy, prawdopodobnie już czekał na nas na dworcu kolejowym, gdy dotarliśmy do Coburga. W tym wagonie znajdowały się akta naszego urzędu oraz wiele "Judenmatrikel" (spisów Żydów?). W każdym razie wagon był pełen akt. Osobiście nie przyjrzałam się zawartości wagonu, ale widziałam paczki akt, które były przewożone przez Ukraińców, w jednym z budynków fabrycznych, gdzie mieliśmy pomieszczenie.“ [Protokoll der Vernehmung von Erna Schnorrenpfeil, geb. Hampel, der Sekretärin von Lothar Weirauch, Staatsanwaltschaft Dortmund vom 08.10.1962] za odpisem w: Rupert Appeltshauser, „Hitlers Helfer der „zweiten Reihe“: Das Fallbeispiel einer belasteten Dienststelle und deren Entsorgung in der fränkischen Provinz”, 201-226, Coburg, 2016.
Co się tyczy wagonu towarowego z pełnym materiałem dokumentacyjnym, L. Weirauch przedstawia jego dalsze losy w swoich przesłuchaniach w ten sposób: "Przyniosłem z Generalnego Gubernatorstwa interesujące pod względem etnicznym dokumenty oraz tajne rzeczy departamentu, a także tajne sprawy Rzeszy do Coburga zamiast zniszczyć je zgodnie z rozkazem w Krakowie. Przekazałem te akta komandu amerykańskiego CIC" („Counter Intelligence Corps” – wywiad kontrwywiadu armii amerykańskiej). [B. Musial, Deutsche Zivilverwaltung und Judenverfolgung im Generalgouvernement].
Dopisane 16 lipca 2023:
Lista ksiąg ze spisu wykonanego przez Baranietzkiego w Archiwum Lwowskim, kolorem zielonym oznaczono księgi które obecnie znajdują się w Archiwum Diecezji Przemyskiej - zostały one w 1943 zwrócone do Przemyśla (księgi zapowiedzi i przez zapewne pomyłkę także zawierające metryki):
https://drive.google.com/file/d/1IYxGGPN0nMM7qshn0XZALlo5d97gy_J7/view?usp=drive_link
Lista 804 ksiąg metrykalnych które Niemcy wywieźli z Lwowa do Krakowa w marcu 1944 roku, obecnie wszystkie księgi z tej listy są zaginione (jeśli ktoś widział jakąkolwiek z tej listy - proszę o kontakt):
Dopisane 15/07/2023:
Jeśli chcecie wesprzeć moje działania poprzez finansowanie planowanych kwerend w archiwach niemieckich (Bundesarchive Koblencja w pierwszej kolejności), poproszę o datek:
Materiały katalogu Baranieckiego obecnie w AN Kraków sygnatura 29/427/74 zawierają spis ksiąg metrykalnych składowanych we Lwowie zagrabionych z Archiwum Diecezji Przemyskiej. Czerwonym podkreśleniem prawdopodobnie oznaczono księgi które dotarły do Krakowa w transporcie z marca 1944 roku, zdjęcia do pobrania z mojego google drive:
https://drive.google.com/drive/folders/1q7hJ00MSmQZnsuRyzdxtRqdbZpZ6FduJ?usp=drive_link
Dzięki staraniom dr Kwolka przed 1939 Archiwum Diecezjalne w Przemyślu zgromadziło dużą kolekcję ksiąg metrykalnych z okresu staropolskiego.
Księgi metrykalne zebrane przez dr Kwolka zostały w 1940 roku wraz z całym archiwum diecezji przemyskiej zostały zrabowane przez sowietów. Umieszczone we Lwowie miały trafić na makulaturę, lecz zajęcie miasta w 1941 przez Niemców uniemożliwiło to. Zostały włączone do zasobu Archiwum we Lwowie a następnie około 1942/3 do Metrikenstelle Lamberg. Na rozkaz dr Randta wysłano je 21 marca 1944 do Sippenstelle Krakau gdzie dotarły bez strat (inne akta Metrikenstelle Lamberg w maju 1944 wywieziono do Rabki a jesienią 1944 do Brzegu gdzie przetrwały wojnę). Akta z Metrikenstelle Krakau końcem sierpnia 1944 wywieziono prawdopodobnie w Sudety (Jannowitz) a następnie w marcu 1945 prawdopodobnie do Coburga w Bawarii a stamtąd pod koniec wojny (kwiecień 1945) prawdopodobnie do Norymbergi. Tam ślad się urywa. Prawie wszystkie księgi metrykalne staropolskie będące przed 1939 w archiwum diecezjalnym są obecnie zaginione. Zachowały się księgi zapowiedzi, oraz akta niemetrykalne. Poniżej lista wywozowa ze Lwowa z marca 1944.
Pełny i dokładny spis zaginionych akt metrykalnych zrabowanych z Archiwum Diecezji Przemyskiej w trakcie II wojny światowej przygotowuje ks. S. Nabywaniec, W. Ziobro z którymi wymieniam się materiałami - spis ten ma zostać dodany do katalogu strat wojennych (http://dzielautracone.gov.pl/).
W poniższym spisie liczba ksiąg podana jest błędna, powstał on w ekspresowym tempie stąd te drobne pomyłki (tak samo błędnie wpisano Rudolowice). Należy także zauważyć, że wzmiankowane tutaj księgi po 1784 z sygnaturami zaczynającymi się na D (ostatnie pozycje) zostały pomiędzy marcem a sierpniem 1944 przewiezione do Rabki skąd wraz z innymi księgami trafiły do Brzegu gdzie odkryto je jesienią 1946 roku - obecnie przechowywane są w AGAD oraz AP Przemyśl.
CDIAL, Lwów /755/1/285, identyczna kopia listy wywozowej jest także w ANK, Kraków.
Oraz notatka z 27 marca 1944 - ostatnia pewna wiadomość o losie zaginionych ksiąg.
Rozkaz wywozu ksiąg z 11 marca 1944 wydany przez niemieckiego szefa archiwów GG dr Randta:
| Numer sygnatury | Parafia | Data początkowa | Data końcowa | Liczba ksiąg | Uwagi |
| 384-392 | Przemyśl | 1636 | 1777 | 11 | |
| 410-413 | Albigowa | 1661 | 1784 | 4 | |
| 416-419 | Babice | 1602 | 1777 | 4 | |
| 422-419 | Bachorzec | 1718 | 1816 | 2 | |
| 425 | Baligród | 1718 | 1816 | 1 | |
| 430-433 | Bieliny | 1662 | 1778 | 4 | |
| 439-441 | Bieździedza | 1694 | 1785 | 3 | |
| 443-446 | Biroza | 1696 | 1802 | 4 | |
| 455 | Blizne | 1727 | 1776 | 1 | |
| 458-459 | Błażowa | 1738 | 1778 | 2 | |
| 462 | Blozew | 1648 | 1747 | 1 | |
| 464 | Boguchwała | 1619 | 1759 | 1 | |
| 467-471 | Bóbrka | 1660 | 185 | 5 | |
| 474-477 | Bruchnal | 1701 | 1785 | 4 | |
| 484-486 | Brzozów | 1688 | 1784 | 3 | |
| 506 | Brzyska | 1739 | 1777 | 1 | |
| 508-509 | Chmielnik | 1662 | 1777 | 3 | |
| 520-521 | Cieklin | 1683 | 1777 | 2 | |
| 523-533 | Czudec | 1649 | 1785 | 11 | |
| 543-547 | Czukiew | 1682 | 1785 | 5 | |
| 570-575 | Dobrzechów | 1647 | 1805 | 6 | |
| 577-580 | Domaradz | 1744 | 1785 | 4 | |
| 584 | Drohobycz | 1729 | 1784 | 1 | |
| 587-596 | Dubiecko | 1631 | 1784 | 10 | |
| 600-602 | Dublany | 1696 | 1776 | 3 | |
| 603 | Winniki | 1746 | 1777 | 1 | |
| 608 | Dudynce | 1778 | 1784 | 1 | |
| 610-616 | Dukla | 1635 | 1781 | 17 | |
| 628-631 | Dynów | 1701 | 1776 | 4 | |
| 641-647 | Dzikowiec | 1675 | 1806 | 7 | |
| 653-654 | Felsztyn | 1681 | 1777 | 2 | |
| 657-658 | Futoma | 1703 | 1774 | 2 | |
| 662-663 | Gac | 1895? | 1770 | 2 | |
| 669 | Giedlarowa | 1753 | 1786 | 1 | |
| 674-682 | Głogów | 1684 | 1796 | 9 | |
| 685-691 | Gniewczyna | 1658 | 1777 | 15 | 15 odnosi się do dwóch pozycji z Gniewczyny |
| 693-700 | Gniewczyna | 1753 | 1786 | ||
| 706-707 | Gogołów | 1657 | 1772 | 2 | |
| 709-712 | Golcowa | 1590 | 1784 | 4 | |
| 716-721 | Gorzyce | 1678 | 1787 | 6 | |
| 727-729 | Grabownica | 1676 | 1790 | 3 | |
| 735-736 | Grębów | 1768 | 1775 | 2 | |
| 744-751 | Grodzisko | 1708 | 1784 | 8 | |
| 758 | Handzlówka | 1777 | 1784 | 1 | |
| 761-763 | Harta | 1714 | 1783 | 3 | |
| 766-767 | Hartlowa | 1597 | 1780 | 2 | |
| 769 | Hoczew | 1633 | 1756 | 1 | |
| 771-774 | Humniska | 1697 | 1784 | 4 | |
| 779-782 | Husaków | 1617 | 1785 | 4 | |
| 787-789 | Hyzne | 1703 | 1815 | 4 | |
| 795-799 | Izdebki | 1615 | 1782 | 5 | |
| 805-806 | Jaćmierz | 1719 | 1786 | 2 | |
| 809-839 | Jarosław | 1616 | 1780 | 31 | |
| 879-888 | Jasienica | 1621 | 1785 | 10 | |
| 893-895 | Jasionów | 1666 | 1784 | 3 | |
| 897-899 | Jaśliska | 1631 | 1785 | 3 | |
| 905 | Jasło | 1717 | 1749 | 1 | |
| 908 | Jawornik | 1778 | 1812 | 1 | |
| 921-917 | Jaworów | 1630 | 1828 | 6 | |
| 921-927 | Jezowe | 1721 | 1784 | 7 | |
| 934-936 | Kalwaria | 1688 | 1793 | 3 | |
| 938-939 | Kańczuga | 1687 | 1724 | 2 | |
| 944-945 | Klimkówka | 1654 | 1776 | 2 | |
| 951-957 | Komarno | 1651 | 1785 | 7 | |
| 964-966 | Kombornia | 1684 | 1777 | 3 | |
| 968 | Korczyna | 1764 | 1783 | 1 | |
| 971-972 | Kosina | 1727 | 1777 | 2 | |
| 975-978 | Kraczkowa | 1658 | 1781 | 4 | |
| 985-987 | Krasiczyn | 1635 | 1784 | 3 | |
| 995-997 | Krasne | 1657 | 1784 | 3 | |
| 1000-1001 | Krosno | 1701 | 1784 | 2 | |
| 1021-1025 | Krościenko | 1603 | 1789 | 3 | |
| 1029-1035 | Krezmienica | 1659 | 1777 | 7 | |
| 1051-1052 | Krzywcza | 1677 | 1778 | 2 | |
| 1059-1060 | Laszki | 1604 | 1733 | 2 | |
| 1064-1067 | Leszawa | 1636 | 1850 | 4 | |
| 1070-1081 | Leżajsk | 1636 | 1786 | 2 | sygnatury przepisane jak w inwentarzu |
| 1101-1103 | Lesko | 1663 | 1784 | 3 | |
| 1105 | Lubatowa | 1622 | 1777 | 1 | |
| 1109-1114 | Lubenia | 1676 | 1784 | 6 | |
| 1117-1119 | Lubla | 1610 | 1835 | 3 | |
| 1121-1122 | Lutcza | 1653 | 1779 | 2 | |
| 1124-1135 | Łańcut | 1633 | 1784 | 2 | sygnatury przepisane jak w inwentarzu |
| 1140-1141 | Łanowice | 1612 | 1784 | 2 | |
| 1144-1149 | Łączki | 1649 | 1774 | 6 | |
| 1158-1164 | Łąka | 1684 | 1805 | 7 | |
| 1169-1170 | Łężyny | 1731 | 1778 | 2 | |
| 1180 | Łubienko | 1636 | 1784 | 1 | |
| 1183-1185 | Majdan Kolbusz. | 1756 | 1786 | 3 | |
| 1187 | Majdan Sien. | 1716 | 1786 | 1 | |
| 1190-1191 | Malawa | 1720 | 1786 | 2 | |
| 1193-1196 | Manasterz | 1678 | 1777 | 4 | |
| 1198-1201 | Markowa | 1657 | 1776 | 4 | |
| 1205-1209 | Medenice | 1705 | 5 | ||
| 1223-1231 | Miechocin | 1593 | 1784 | 9 | |
| 1235-1236 | Miejsce | 1770 | 1785 | 2 | |
| 1245-1247 | Milczyce | 1650 | 1785 | 3 | |
| 1257-1262 | Mościska | 1665 | 1786 | 6 | |
| 1278-1282 | Mrowla | 1765 | 1786 | 5 | |
| 1284-1287 | Mrzygłód | 1662 | 1805 | 4 | |
| 1290 | Myslatycze | 1777 | 1784 | 1 | |
| 1293-1294 | Niebieszczany | 1716 | 1777 | 2 | |
| 1296-1299 | Niebylec | 1683 | 1776 | 4 | |
| 1304-1310 | Nienadówka | 1666 | 1815 | 7 | |
| 1315-1318 | Niewodna | 1663 | 1786 | 6 | |
| 1320-1324 | Niżankowice | 1627 | 1781 | 5 | |
| 1338-1341 | Nowe Miasto | 1754 | 1786 | 4 | |
| 1343-1346 | Nowosielce przewor. | 1673 | 1784 | 4 | |
| 1352 | Nowosielce Koz. | 1744 | 1784 | 1 | |
| 1354-1356 | Nowotaniec | 1693 | 1786 | 3 | |
| 1359-1362 | Nozdrzec | 1635 | 1817 | 4 | |
| 1365-1368 | Odrzykoń | 1603 | 1817 | 4 | |
| 1371 | Osiek | 1720 | 1751 | 1 | |
| 1373 | Osobnica | 1784 | 1797 | 1 | |
| 1376-1377 | Ostrow | 1763 | 1784 | 2 | |
| 1384-1386 | Pantalowice | 1705 | 1777 | 3 | |
| 1390 | Pnikur | 1685 | 1772 | 1 | |
| 1392-1393 | Pniew | 1665 | 1785 | 2 | |
| 1396-1404 | Polana | 1710 | 1787 | 9 | |
| 1407 | Poraz | 1701 | 1770 | 1 | |
| 1409-1410 | Pruchnik | 1720 | 1776 | 2 | |
| 1421-1447 | Przeworsk | 1619 | 1785 | 27 | |
| 1458-1462 | Przewrotne | 1730 | 1785 | 3 | |
| 1458-1462 | Przybyszówka | 1628 | 1786 | 5 | |
| 1466-1468 | Przysietnica | 1698 | 1787 | 3 | |
| 1471-1472 | Pysznica | 1726 | 1781 | 2 | |
| 1475 | Raclawice | 1659 | 1735 | 1 | |
| 1481-1484 | Radoysl | 1728 | 1786 | 4 | Radomyśl |
| 1487 | Radymno | 1721 | 1786 | 1 | |
| 1489-1499 | Ranizow | 1656 | 1818 | 11 | |
| 1504-1506 | Rogi | 1636 | 1812 | 3 | |
| 1590-1510 | Rokietnica | 1721 | 1784 | 2 | |
| 1514 | Równe | 1713 | 1778 | 1 | |
| 1521-1527 | Rozwadów | 1733 | 1858 | 7 | |
| 1531-1535 | Rudki | 1682 | 1784 | 3 | |
| 1540-1542 | Rudolowice | 1692 | 1784 | 4 | |
| 1552 | Rumno | 1690 | 1786 | 1 | |
| 1554 | Rybotycze | 1606 | 1786 | 1 | |
| 1558-1562 | Rychcice | 1659 | 1784 | 5 | |
| 1568-1570 | Rymanów | 1647 | 1776 | 3 | |
| 1576-1585 | Rzeszów | 1661 | 1786 | 10 | |
| 1597-1607 | Sambor | 1571 | 1782 | 11 | |
| 1617-1625 | Sanok | 1705 | 1808 | 9 | |
| 1632-1636 | Sarzyna | 1686 | 1814 | 5 | |
| 1642-1644 | Sądowa Wisznia | 1693 | 1784 | 3 | |
| 1648-1651 | Sasiadowice | 1716 | 1792 | 4 | |
| 1655-1658 | Sieniawa | 1668 | 1784 | 4 | |
| 1664-1666 | Siennów | 1620 | 1777 | 3 | |
| 1672 | Sietesz | 1748 | 1777 | 1 | |
| 1674-1676 | Sławęcin | 1661 | 1784 | 3 | |
| 1678-1684 | Słocina | 1672 | 1786 | 7 | |
| 1691-1698 | Sokołów | 1657 | 1784 | 8 | |
| 1706 | Starasol | 1716 | 1753 | 1 | |
| 1711 | Staromieście | 1751 | 1786 | 1 | |
| 1719-1720 | Strzałkowice | 1694 | 1786 | 2 | |
| 1723 | Strzyżów | 1721 | 1756 | 1 | |
| 1728 | Święcany | 1700 | 1784 | 1 | |
| 1735-1737 | Świlcza | 1730 | 1786 | 3 | |
| 1740-1742 | Szebnie | 1650 | 1776 | 3 | |
| 1745-1746 | Targowiska | 1679 | 1777 | 2 | |
| 1750-1754 | Tarnowiec | 1654 | 1784 | 5 | |
| 1757 | Trzcinice | 1653 | 1776 | 1 | |
| 1762-1763 | Trzesn | 1750 | 1784 | 2 | |
| 1766 | Trześniów | 1595 | 1786 | 1 | |
| 1768-1773 | Tuligłowy ad Komarno | 1646 | 1784 | 6 | |
| 1775-1776 | Tuligłowy ad Pruchnik | 1759 | 1785 | 2 | |
| 1781-1786 | Tyczyn | 1661 | 1786 | 6 | |
| 1794-1796 | Tyrawa Wołoska | 1651 | 1776 | 3 | |
| 1798 | Uherce | 1749 | 1776 | 1 | |
| 1800-1802 | Ujkowice | 1674 | 1785 | 3 | |
| 1809-1816 | Ulanów | 1658 | 1785 | 8 | |
| 1820-1822 | Urzejowice | 1703 | 1784 | 3 | |
| 1831-1837 | Wesoła | 1613 | 1784 | 7 | |
| 1844-1846 | Wielowieś | 1675 | 1776 | 3 | |
| 1851-1852 | Wojutycze | 1646 | 1742 | 2 | |
| 1854 | Wola Rafal. | 1691 | 1776 | 1 | |
| 1857-1861 | Wołkowyja | 1708 | 1836 | 5 | |
| 1863 | Woloszcza | 1705 | 1736 | 1 | |
| 1869 | Wrocanka | 1717 | 1778 | 1 | |
| 1871-1875 | Wrzawy | 1675 | 1787 | 5 | |
| 1881-1844 | Wysoka k. Łanc. | 1651 | 1786 | 4 | |
| 1904 | Zabierow | 1715 | 1777 | 1 | |
| 1909-1916 | Zaczernie | 1667 | 1786 | 8 | |
| 1929-1941 | Zaleszany | 1704 | 1785 | 3 | |
| 1944-1946 | Zaleze | 1766 | 1784 | 3 | |
| 1950-1953 | Zarszyn | 1693 | 1784 | 4 | |
| 1955-1958 | Zarzecze | 1662 | 1784 | 4 | |
| 1962 | Zgłobień | 1689 | 1733 | 1 | |
| 1964-1967 | Zręcin | 1662 | 1774 | 4 | |
| 1969 | Żmigród Nowy | 1698 | 1774 | 1 | |
| 1972-1974 | Żmigród Stary | 1754 | 1803 | 3 | |
| 1976-1984 | Żołynia | 1622 | 1784 | 9 | |
| 1988-1990 | Żurawica | 1620 | 1784 | 3 | |
| 2041-2042 | Wola Zarczycka | 1673 | 1759 | 2 | |
| 2045 | Kobylany | 1746 | 1776 | 1 | |
| 2060-2062 | Głogów | 1754 | 1800 | 3 | |
| 2063-2067 | Pstrągowa | 1627 | 1780 | 5 | |
| 2073-2074 | Jedlicze | 1709 | 1776 | 2 | |
| 2075-2078 | Jasło | 1685 | 1784 | 4 | |
| 2083-2084 | Markowa | 1773 | 1820 | 2 | |
| 2088 | Sąsiadowiec | 1665 | 1710 | 1 | |
| 2090 | Strzyżów | 1777 | 1784 | 1 | |
| 2093-2094 | Śliwcza | 1700 | 1786 | 2 | |
| 2097 | Rokietnica | 1686 | 1721 | 1 | |
| 779 | |||||
| D5: 1/1-7 | Bircza | 1784 | 1871 | 7 | |
| D 13:1/1-2/2 | Bruchnal | 1787 | 1859 | 2 | |
| D 13:2/1-4 | Jaworów | 1816 | 1864 | 4 | |
| D 13:4/1-3 | Krakowiec | 1784 | 1880 | 3 | |
| D 13:8/1 | Wielkie Oczy | 1784 | 1855 | 1 | |
| D 19:3/1 | Krukienice | 1826 | 1830 | 1 | |
| D 19:9/1 | Radenice | 1782 | 1811 | 1 | |
| D 28:8/1 | Tyrawa Wołoska | 1831 | 1847 | 1 | |
| D 29:6/1-2 | Sieniawa | 1784 | 1860 | 2 | |
| D 36:2/1 | Milatyn | 1786 | 1837 | 1 | |
| 23 |





















Jeśli będzie kolejena zrzutka na poszukiwania w Bundesarchiv Koblencji, Fryburgu Bryzgowijskim i Berlinie, to proszę jakoś dać znać. W miarę możności się dołożę. N.b. w tych miastach mogą być (lecz nie muszą) akta, które prokurator z Ludwiksburga raczył był zgubić (jeśli ich nie zniszczył). Każdy kto tam jest, proszę, niech szuka.
OdpowiedzUsuńAnna
Właśnie czytam tekst o Pana działaniach w More Maiorum. Super sprawa, gratulacje! 👍
OdpowiedzUsuńJeśli będzie kolejna zrzutka proszę o niej zawiadomić na forum genealodzy.pl. Krystyna.waw
Proszę ogłosić szeroko jeśli będzie jakaś zbiórka.
OdpowiedzUsuń> Można zastawiać się, dlaczego akurat dawne metryki przemyskie „cieszyły się” aż takimi względami władz III Rzeszy. Pismo L. Weiraucha z marca 1944 roku wskazuje, iż na terenie tej diecezji znajdują się niemieckie osady. Z tego też względu, jak tłumaczy M. Ciemała, kierownictwo Sippenstelle / BuF Krakau, mniemając, że w staropolskich księgach metrykalnych diecezji przemyskiej znajdują się dowody na „niemieckie osadnictwo”, zleciło
OdpowiedzUsuńich wywóz.> Nie wiem po co tutaj mniemac. Na terenach przemyskich bylo niemieckie osadnictwo i o tym chyba Niemcy z pewnoscia wiedzieli - autor artkulu niegdy o Głuchoniemcach nie slyszal? Prosze zapoznac sie z Projektem Gluchoniemcy.
Hi, I have created an interactive map with the chronological timeline of the crate of documents movements. Where can I send you the html to publish it in the post?
OdpowiedzUsuńHello, thank you, please send it to: cmiachl@gmail.com
Usuń